Hoe controleer ik mijn werktijden, pauzes en rusttijden?
Waarmee kan ik u helpen?
Uitgebreide uitleg, checklist en bronnen
Voor volwassen werknemers gelden wettelijke grenzen aan diensten, weekuren, pauzes en rust. Overwerk betalen maakt een onveilig rooster niet toegestaan. Controleer uw hele rooster, de cao en bijzondere regels voor nachtwerk, jeugd, zwangerschap en uw beroep.
Conceptverzoek: Hoe controleer ik mijn werktijden, pauzes en rusttijden?
Vul de feiten in en controleer de gekozen regeling. Dit concept verstuurt niets en is geen juridische goedkeuring.
Bewerk uw conceptWord
Uw wijzigingen blijven in deze pagina en worden niet automatisch opgeslagen of verstuurd. Vul alle blokhaken aan.
Op deze pagina
- Welke regels passen bij mij?
- Hoeveel mag ik overdag werken?
- Hoeveel rust moet ik hebben?
- Welke pauzes gelden?
- Wat verandert bij nachtwerk?
- Hoe kaart ik een onjuist rooster aan?
- Hoe vaak mag ik nachtdienst hebben?
- Kan ik alleen nachten werken?
- Val ik onder de gewone Arbeidstijdenwet?
- Telt mijn reis naar werk of klant mee?
- Waar vind ik de bijzondere sectorregels?
- Uw checklist
- Veelgestelde vragen
- Bronnen en verdere uitleg
Welke regels passen bij mij?
Deze basisuitleg betreft volwassen werknemers onder de gewone Arbeidstijdenwet. Voor jongeren, zwangerschap, vervoer, aanwezigheids-/oproepdiensten en sommige beroepen gelden andere regels. Ook voor onder meer hoge inkomens, vrijwilligers en medisch specialisten bestaan uitzonderingen; hoog loon sluit bij nachtwerk of gevaarlijk werk niet automatisch bescherming uit. Een cao kan alleen afwijken waar de wet dat toestaat.
Hoeveel mag ik overdag werken?
Normaal maximaal twaalf uur per dienst en zestig uur in een week, maar niet iedere week zestig. Over vier weken geldt gemiddeld maximaal vijfenvijftig uur, waarvan collectief kan worden afgeweken binnen de weekgrens; over zestien weken maximaal achtenveertig gemiddeld. Zet begin/eind en werkelijk gewerkte uren op een kalender. Een akkoord van de werknemer heft de grenzen niet vanzelf op.
Hoeveel rust moet ik hebben?
Na een werkdag is de gewone rust elf aaneengesloten uur; eenmaal per zeven dagen mag die wegens het werk tot acht worden verkort. Wekelijks geldt 36 aaneengesloten uur per zeven etmalen, of 72 uur per veertien etmalen in periodes van elk minstens 32 uur. Controleer doorlopende periodes, niet alleen losse kalenderdagen.
Welke pauzes gelden?
Bij meer dan 5,5 uur werk geldt minstens dertig minuten pauze, eventueel tweemaal vijftien; bij meer dan tien uur minstens 45 minuten in delen van minimaal vijftien. Collectieve afwijking kan, met ten minste vijftien minuten na 5,5 uur. Alleen specifieke situaties en schriftelijke collectieve regels kunnen werken zonder pauze toelaten. Pauze is een onderbreking, niet aan begin/eind; betaling volgt contract/cao, niet automatisch de Arbeidstijdenwet.
Wat verandert bij nachtwerk?
Meer dan één uur werken tussen 00.00 en 06.00 is nachtdienst. Gewoon maximaal tien uur; incidenteel twaalf, maximaal vijfmaal per twee weken en 22 maal per jaar. Bij minstens zestien nachten in zestien weken geldt gemiddeld veertig uur per week, anders 48. Na een dienst die na 02.00 eindigt geldt veertien uur rust, alleen indien nodig eenmaal per week acht; vóór 02.00 elf. Na minstens drie nachten achtereen: 46 uur rust. Frequentie en sectoruitzonderingen moeten apart worden getoetst.
Hoe kaart ik een onjuist rooster aan?
Bewaar roosters, uren en wijzigingen en vraag schriftelijk welke wet-/cao-regel een afwijking draagt. Bespreek herstel met werkgever en OR, vraag arbodeskundig advies en meld blijvende overtreding bij de Arbeidsinspectie. Bij direct gevaar gaat bescherming voor. Houd een loonclaim apart van de roostertoets. Het overzicht en de brief beoordelen geen bijzondere sector automatisch en worden niet verzonden.
Hoe vaak mag ik nachtdienst hebben?
Normaal maximaal 36 nachten in zestien weken. De toegestane collectieve afwijking kan meer toestaan, tot 140 per jaar. Bij een reeks met nacht- en dagdiensten geldt maximaal zeven diensten achtereen; acht alleen bij noodzakelijke aard/bedrijfsomstandigheden en cao of schriftelijke OR/PVT-afspraak. Voor werk vooral aan de randen van de nacht kan de alternatieve regeling maximaal 38 uur tussen 00.00 en 06.00 per twee aaneengesloten weken toestaan. Tel diensten én nachturen; gebruik niet tegelijk willekeurig de gunstigste grenzen.
Kan ik alleen nachten werken?
Permanent nachtwerk vergt in beginsel een ontheffing van de Arbeidsinspectie wegens aantoonbaar zeer bijzondere maatschappelijke privéomstandigheden; alleen voorkeur of een werkgeversrooster is niet genoeg. Met ontheffing maximaal twintig nachtdiensten per vier aaneengesloten weken. Er is een oude uitzondering voor wie al vóór 1 januari 1996 rechtmatig uitsluitend nachten werkte en van wie het werk redelijkerwijs niet anders te organiseren is. Controleer de volledige voorwaarden en beschikking vóór invoering; deze uitleg verleent geen ontheffing.
Val ik onder de gewone Arbeidstijdenwet?
De algemene volwassen werknemersregels gelden ook voor stagiairs, uitzendkrachten en gedetacheerden; tel alle banen bij elkaar. Echte zelfstandigen vallen er meestal niet onder, maar wel bij werken onder gezag en bij vervoer, mijnbouw en duikwerk. Vanaf driemaal het minimumloon bestaat een uitzondering, niet zonder meer bij nachtdienst, gevaarlijk werk of niet-leidinggevend mijnbouwwerk. Vrijwilligers vanaf18vallen meestal buiten de wet; voor minderjarigen blijven speciale grenzen. Andere volledige of gedeeltelijke uitzonderingen bestaan voor onder meer beroepssport, onderzoek, gezinshuisouders, podiumkunst, bepaalde artsen/specialisten, kampbegeleiding en militairen bij inzet/oefening. Politie/inlichtingen hebben slechts specifieke operationele uitzonderingen; kerkelijke geestelijke ambten een uitzondering op zondagregels. Laat uw precieze functie toetsen, niet alleen een sectornaam.
Rijksoverheid — telt-woon-werkverkeer-als-werktijd ↗
Rijksoverheid — arbeidstijdenwet-en-zelfstandige ↗
Rijksoverheid — brochures-arbeidstijdenwet-en-arbeidstijdenbesluit ↗
Rijksoverheid — uitzonderingen ↗
Rijksoverheid — wat-staat-er-in-de-arbeidstijdenwet-over-mijn-werktijden ↗
Telt mijn reis naar werk of klant mee?
Gewoon woon-werkverkeer is doorgaans geen arbeidstijd. Werkt u onderweg in opdracht/onder gezag, dan kan dat anders zijn: bijvoorbeeld verplicht een collega ophalen met de bedrijfsbus (voor de chauffeur, niet vanzelf de passagier), via het bedrijf naar een andere werkplek reizen of vanuit huis naar de eerste klant gaan. Noteer opdracht, route, tijden en normale werkplek; vraag bij twijfel naar contract/OR-afspraken. Voor beroepschauffeurs telt huis–standplaats niet als rijtijd voor het dagmaximum. Arbeidstijd, rijtijd, loon en reiskosten zijn verschillende vragen.
Rijksoverheid — telt-woon-werkverkeer-als-werktijd ↗
Rijksoverheid — arbeidstijdenwet-en-zelfstandige ↗
Rijksoverheid — brochures-arbeidstijdenwet-en-arbeidstijdenbesluit ↗
Rijksoverheid — uitzonderingen ↗
Rijksoverheid — wat-staat-er-in-de-arbeidstijdenwet-over-mijn-werktijden ↗
Waar vind ik de bijzondere sectorregels?
De Rijk-bron biedt brochures voor de algemene wet, artsen/arts-assistenten, mijnbouw/duiken en vervoer. Voor aanleg/onderhoud van windparken op zee bestaat een vergelijkbare offshore-regeling. Vervoer omvat weg, binnenvaart, zeevaart/visserij, loodsen en luchtvaart. Andere afwijkingen staan bijvoorbeeld voor brandweer, horeca, bakkerij, schoonmaak, podium/audiovisueel, baggerwerk, defensie, inwonend huishoudelijk personeel, lokaalspoor, schippersinternaten, gladheidsbestrijding, tentoonstelling/scheepsreparatie, vrijwillige politie en stormvloedkeringen. Veel afwijkingen vereisen een collectieve afspraak. Gebruik de officiële sectortekst naast uw cao; een brochuretitel bewijst niet dat een uitzondering op uw rooster past.
Rijksoverheid — telt-woon-werkverkeer-als-werktijd ↗
Rijksoverheid — arbeidstijdenwet-en-zelfstandige ↗
Rijksoverheid — brochures-arbeidstijdenwet-en-arbeidstijdenbesluit ↗
Rijksoverheid — uitzonderingen ↗
Rijksoverheid — wat-staat-er-in-de-arbeidstijdenwet-over-mijn-werktijden ↗
Uw checklist
Maak uw voorbereidingInvullen en bewaren · Word
Vink af wat u hebt gecontroleerd of verzameld. Schrijf erbij wat nog ontbreekt en neem uw overzicht mee naar een gesprek.
Zonder opslaan in Mijn overzicht: uw invoer blijft alleen in dit scherm. Download vóór u weggaat; sluiten of herladen wist de invoer. Vul geen BSN, wachtwoorden of onnodige persoonsgegevens in.
Wat heeft u nog nodig voor uw volgende stap?
Punt 1 / 6 · Waar staat u met dit punt?
Cao, functie en toepasselijke uitzondering
Dit overzicht volgt uw eigen antwoorden. Het is geen beoordeling van uw recht of garantie dat uw dossier compleet is.
Uw keuzes blijven hier. Bewaren of downloaden doet u zelf via de knoppen hieronder.
Alle gegevens, notities en tijdlijn bekijken
Uw tijdlijn en bewijsstukken
Zet gebeurtenissen en contactmomenten onder elkaar. Noteer waar u het bewijs bewaart; uploaden is niet nodig.
Wat zet ik in mijn tijdlijn?
Noteer wat er gebeurde, wanneer, welke reactie u kreeg en waar u een brief, bericht of foto terugvindt. Is een datum onzeker? Schrijf dat erbij.
Wordt mijn bewijs meegestuurd?
Nee. U noteert alleen waar u het bewijs bewaart. Er worden geen bestanden geüpload of automatisch verstuurd.
Hoe bewaar ik mijn tijdlijn?
Uw invoer wordt niet automatisch bewaard. Kies Bewaar en ga later verder om deze voorbereiding, inclusief uw tijdlijn, in Mijn overzicht op te slaan. Wacht op de bevestiging en bewaar nieuwe wijzigingen opnieuw. U kunt ook zonder account een Word-bestand downloaden.
Maximaal 20 gebeurtenissen. Kies bij een gebeurtenis een andere positie om de volgorde te wijzigen.
0 / 6 · Gecontroleerd of verzameld
Noteer per gebeurtenis: datum, wat er gebeurde en waar u het bewijs terugvindt. Bijvoorbeeld: 3 oktober — brief ontvangen — map met post.
Beschrijf uw gewenste oplossing. Bijvoorbeeld: uitleg over een inhouding en terugbetaling van het bedrag dat nog openstaat.
Bijvoorbeeld: welk document ontbreekt, wie kan dat geven en welke stap moet ik eerst zetten?
Neem datum en herkomst over. Is de termijn onbekend? Noteer dat en controleer hem meteen; dit hulpmiddel berekent of bewaakt geen termijnen.
Na uw gesprek
Dit zijn uw eigen notities. Controleer afspraken met de ander; dit verslag bewijst niet dat de ander akkoord is.
Dit is uw eigen voorbereiding, geen ingediend verzoek, bezwaar of juridisch beoordeeld document. Een vinkje bevestigt alleen uw eigen voortgang. Controleer de juiste procedure en termijn in de originele brief.
Bewaar en ga later verder
Invoer wissen
Download eerst wat u wilt bewaren. Wissen kan niet ongedaan worden gemaakt.
- Cao, functie en toepasselijke uitzondering
- Rooster en gewerkte uren
- Dienst- en weektotalen
- Vier- en zestienweeksgemiddelden
- Pauzes, rust en nachtdiensten
- Werkgeversreactie en voorgestelde correctie
Veelgestelde vragen
Moet ik op zondag werken en krijg ik dan extra loon?
Zondagswerk hangt af van noodzaak en afspraken. Bij bedrijfsomstandigheden zijn collectieve afspraken én uw instemming nodig. Er zijn in beginsel minstens dertien vrije zondagen per jaar; minder vraagt de toepasselijke collectieve regeling en instemming. Extra zondagloon is niet wettelijk automatisch: controleer cao/contract.
Bronnen en verdere uitleg
Rijksoverheid — uren en rustRijksoverheid — pauzesRijksoverheid — nachtdienstRijksoverheid — uitzonderingenRijksoverheid — zondagRijksoverheid — klachtRijksoverheid — frequentie nachtdienstRijksoverheid — permanente nachtarbeidRijksoverheid — telt-woon-werkverkeer-als-werktijdRijksoverheid — arbeidstijdenwet-en-zelfstandigeRijksoverheid — brochures-arbeidstijdenwet-en-arbeidstijdenbesluitRijksoverheid — wat-staat-er-in-de-arbeidstijdenwet-over-mijn-werktijdenInhoud gecontroleerd op . Deze uitleg helpt u op weg. Voor een persoonlijke beoordeling van uw zaak kunt u een advocaat raadplegen. Lees hoe wij onze bronnen kiezen en de informatie bijhouden.